fbpx

Het gebruik van lijnzaad in paardenvoeding heeft in Nederland al een lange traditie. Lijnzaad is het zaad van de vlasplant en die wordt al eeuwen verbouwd in Europa. Kortom, het is geen onbekende en het heeft wat mij betreft een soort “oma weet raad” status.

Maar er bestaan veel vragen en onduidelijkheden over het gebruik van lijnzaad. Hierbij de feiten waar het meest verwarring over is op een rijtje.

𝐎𝐦𝐞𝐠𝐚 𝟑-𝟔: Ongeveer 40% bestaat uit olie en daarvan is ongeveer 60% alfa-linoleenzuur. Dit is een stof die in de darm omgezet kan worden naar Omega 3. Paarden met darmproblemen kunnen moeite hebben met de omzetting. Hierdoor kan de alfa-linoleenzuur voor deze paarden potentieel ook een belasting zijn. Voer paarden met darmproblemen daarom nooit pure lijnzaadolie en beperkt lijnzaad.
Verder zit er ongeveer 15% linolzuur (wat omgezet kan worden naar omega 6) in. Hierdoor heeft het een goede verhouding omega 3 en 6 (mits omgezet). In gras zit voldoende omega 3, dus in het weide seizoen is de noodzaak tot lijnzaad voeren klein (als je het om die rede voert).

𝐆𝐢𝐟𝐭𝐢𝐠: Het blauwzuur, wat ontstaat tijdens het spijsverteringsproces (door de aanraking met bepaalde enzymen), kan in grote dosis giftig zijn. Theoretisch is dit pas vanaf 1 a 1,5 kg ongekookte/onbehandelde lijnzaad per dag. De kans op een vergiftiging is niet aanwezig als je tussen de 100 en 200 gr ongekookte lijnzaad per dag voert. Er is ook een onderzoek waarbij zelfs een dosis van 500gr geen klachten gaf.
Het blauwzuur kan niet stapelen in het lichaam, want er is ook een enzym wat het afbreekt.

𝐆𝐞𝐦𝐚𝐥𝐞𝐧 𝐨𝐟 𝐨𝐧𝐠𝐞𝐦𝐚𝐥𝐞𝐧: Als de lijnzaad gemalen is, oxideert vanaf dat moment. Hierdoor word het “ranzig”. Koop je voorgemalen lijnzaad, dan is het oxidatie proces al zo ver gevorderd dat het stoffen bevat die belastend zijn voor het lichaam. Paarden kunnen prima ongemalen lijnzaad eten. Niet alles zal 100% gemalen worden door de tanden, maar dat is in principe niet erg. Wil je dat het efficiënter verteerd word, dan kan je het vlak voor het voermoment malen met een koffiemolen.

𝐊𝐨𝐤𝐞𝐧: Het idee dat je het moet koken stamt vooral af van vroeger. Toen paarden nog als werkpaard diende, werd er vaak lijnzaad gevoerd als krachtvoer (vanwege hoge vet gehalte). Bij grotere hoeveelheden is het verstandig het lijnzaad te koken ivm kans op vergiftiging. Inmiddels geven wij lijnzaad om andere redenen en veelal in veel kleinere hoeveelheden. De noodzaak om te koken is pas vanaf 200 gr per dag (paard van 600 kg), kook het dan 10 min in een laagje water.
Als je het ter bevordering van het herstel bij een maagzweer geeft heeft koken voorkeur omdat het dan al slijmerig de maag in komt. Voor een zandwegkuur kan je het zowel gekookt als ongekookt geven. Dat maakt iets minder uit. Als de rede is om omega 3 bij te voeren, is ongekookt prima.

𝐎𝐥𝐢𝐞: Het zaad en de olie wordt vaak als een en het zelfde product gezien, maar de toepassing is beduidend anders. De olie heeft de slijmvormende kwaliteit niet (en mist andere inhoudsstoffen) en is met name een vet bron. Als je de vetconsumptie of energie in de voeding wilt verhogen kan dit met olie. Let op, als je een lijnzaadolie gebruikt moet het knetter vers zijn, je moet het ongeveer in 3 weken opvoeren anders is het ranzig. Als het langer goed blijft zijn er houdbaarheidsstoffen aan toegevoegd zijn en die staan er niet altijd op, echter is dit uiteraard minder wenselijke en doet het af aan de therapeutische waarde.

𝐋𝐞𝐭 𝐨𝐩, soms staat er bij dat de lijnzaad “geschoond” is, dat houdt meestal in dat het is gewassen in een goedje waardoor het langer houdbaar en/of minder gevoelig wordt voor schimmels. Ik zou het niet aanraden.
Gemicroniseerd/gestabiliseerd: Hierbij is het zaad kort verhit en daarna gemalen. Hierdoor zou er minder snel oxidatie plaatsvinden (pas na 1 maand). Maar de kans dat het product wat je koopt langer dan 1 maand geleden gestabiliseerd is, is vrij groot.
Lijnzaadschroot: Dit blijft over na de extractie van olie. Er zit weinig vet meer in en heeft ook vele male mindere voedingswaarde. Het is een restproduct en wordt vaak in mengvoeders gebruikt als vulmiddel.
Pesticide: In de conventionele teelt wordt er meestal 2 keer gespoten nadat het gewas is opgekomen. Tegen de aardvlo en onkruid. Wil je dat niet, koop dan biologisch lijnzaad, hierbij wordt geen gebruik gemaakt van pesticide (en kunstmest).

Praktische tips

𝐇𝐨𝐞𝐯𝐞𝐞𝐥 𝐩𝐞𝐫 𝐝𝐚𝐠: Afhankelijk van de toepassing kan je voor een paard van 600 kg veilig 100 a 200 gr ongemalen lijnzaad per dag voeren.
Je kan het langere tijd geven, ik adviseer over het algemeen 5 a 6 weken max. Kuurtjes zijn meestal 7 tot 10 dagen.
Er zijn gevallen bekend wanneer je het langere tijd geeft (maanden achter elkaar) dat het laxerend gaat werken.

𝐖𝐚𝐚𝐫𝐨𝐦 𝐳𝐨𝐮 𝐣𝐞 𝐡𝐞𝐭 𝐠𝐞𝐛𝐫𝐮𝐢𝐤𝐞𝐧?
– Zandafdrijving (men gebruikt vaak psyllium husk hier voor, maar beiden werken prima voor dit doeleind).
– Na koliek verschijnselen of obstipatie, verstopping
– Bij diarree of om het darmslijmvlies te ondersteunen
– Om zomereczeem/ jeuk verminderen
– Ter bevordering van de rui en een glanzende vacht
– Bij maagzweren

De lente is bij uitstek de tijd om een kuur met lijnzaad te voeren. Geef, wanneer de rui van je paard begint, 7 tot 10 dagen 150 gr ongekookte lijnzaad door het voer. Eventueel kan je dit na een maand nogmaals herhalen.
𝐈𝐧 𝐨𝐧𝐳𝐞 𝐬𝐡𝐨𝐩 𝐯𝐢𝐧𝐝 𝐣𝐞 𝐝𝐞 𝐚𝐥𝐥𝐞𝐫 𝐡𝐨𝐨𝐠𝐬𝐭𝐞 𝐤𝐰𝐚𝐥𝐢𝐭𝐞𝐢𝐭, 𝐛𝐢𝐨𝐥𝐨𝐠𝐢𝐬𝐜𝐡𝐞 𝐥𝐢𝐣𝐧𝐳𝐚𝐚𝐝: klik hier


Wetenschappelijke artikelen over lijnzaad bij paarden:
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC227015/
https://www.sciencedirect.com/…/artic…/pii/S1090023307002109
https://www.researchgate.net/…/Ethnoveterinary-Medicine-The…
https://onlinelibrary.wiley.com/…/j.1939-1676.2002.tb01265.x
https://www.cambridge.org/…/6FDD0FC9F70C987BB4123DF93BF502E2
https://academic.oup.com/…/article-abstra…/33/6/1274/4666892
https://www.sciencedirect.com/…/a…/abs/pii/S1871141307004337
https://onlinelibrary.wiley.com/…/j.1939-1676.1997.tb00468.x

6 reacties op “Al je vragen beantwoord over lijnzaad

  1. Roos zegt:

    Kun je rauw bruin lijnzaad ook overgieten met kokend water en het geven als het iets is afgekoeld? Ik doe dit altijd met geel lijnzaad maar bruin is veel beter beschikbaar (en een stuk voordeliger)

  2. Puck zegt:

    Bedankt voor de duidelijke uitleg. Ik geef lijnzaad olie omdat mijn paard met name hooi als ruwvoer krijgt en voor de vacht. Wat zou in zo’n geval een goed alternatief zijn van de lijnzaad olie. Is dat alleen de rauwe lijnzaad?

    • Jantine Steehouder zegt:

      Hoi Puck,

      Ja inderdaad. Maar dan niet het hele jaar rond, alleen in voor en najaar bijvoorbeeld. Af en toe wat lijnzaadolie kan ook (is niet nodig als ze ook gras eet). Alles telkens in korte periode.

  3. Lony Huige zegt:

    Het is ook een mogelijkheid omnin plaats van lijnzaadolie koolzaadolie te gebruiken.Zelf gebruik ik in de winter af en toe de koolzaadolie van Rapunzel voor mijn paarden mijn hond krijgt het iedere dag. Omega drie en zes zijn ook hier in de goede verhouding aanwezig en geeft een goede ondersteuning voor darmflora en vacht,is nog lekker ook smaakt wat nootachtig .Zeer gezond voor mens en dier.

    • Jantine Steehouder zegt:

      Hoi Lony,

      Eigenlijk klopt het niet wat je zegt. Koolzaadolie heeft andere vetzuren en inhoudsstoffen dan lijnzaadolie. Ze zijn niet voor elkaar inwisselbaar op dat gebied.

      Met gezonde groetjes,
      Jantine – Pure Horse

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Options

De waardering van www.purehorse.nl bij Webwinkel Keurmerk Klantbeoordelingen is 9.4/10 gebaseerd op 288 reviews.